مشاهيرشهر تبريز

 

 

 

 

 

 

 

www.tabrizinfo.com

دائرةالمعارف شهر تبريز

فخر عظمي ارغون

سيما جهاني - 10/6/83

                          صبا زقول من اين نكته را بپرس از شيخ            چرا ضعيفه در اين ملك نام من باشد

                         به هر ديار مقام زن است بر سر چشم                چرا كه پست در اين ملك قدر زن باشد.

در ميان زنان پيشاهنگ ادب در دوره مشروطه نام زني مي درخشد به نام فخر عظمي ارغون.كه با وجود انواع ديوارها و سدها در برابر دستيابي زنان به علم و فرهنگ ، توانست به چهرهٌ درخشاني در  فرهنگ و ادب تبديل شود. فخر عظمي در سال 1278 شمسي در محله سرخاب تبريز به دنيا آمد. در كودكي با خانواده به تهران آمد. و پس از آموختن زبان فارسي نزد پدرش، كه فرمانده نيروهاي ارتش درآذربايجان بود، عربي، فقه ،تاريخ، هيات، زبان فرانسه و ادبيات فارسي را از استادان فن آموخت. او همچنين با موسيقي و نقاشي نيز آشنا بود. اما در جواني به شعر فارسي روي آورد. و شعرهايش را با سرودن غزل آغاز كرد.

فخر عظمي در مدرسه اي به نام دار المعلمات تدريس مي كرد و مدتي شاگرد عميد الشعرا ،از استادان آن زمان ،بود.

فخر عظمي مادر سيمين بهبهاني ، شاعر همدورهٌ ماست. و بي شك فخر عظمي در تشويق فرزند به سرودن شعر نقش تعيين كننده اي داشته است.

از فعاليتهاي فرهنگي فخر عظمي  انتشار نشريه آينده ايران است . او كه اين نشريه را با همكاري همسرش منتشر مي كرد خود سردبيري آن را به عهده داشت. مدتي بعد فخرعظمي نشريه اي به نام بانوان را انتشارداد كه هدف آن آزادي زن بود و به شدت براي اين هدف تلاش مي كرد.

فخر عظمي در فعاليتهاي سياسي نيز شركت مي كرد و از آن جمله عضويت او در حزب دموكرات آن زمان بود.

در آن دوران كه فرهنگ جامعه وظيفه زن را تنها نگهداري فرزندان مي دانست، فخر عظمي با شجاعت و اتكا به نفس و احساس مسئوليت بسيار به فعاليتهاي فرهنگي و سياسي خود ادامه مي داد. او بعد از شهريور 1320 امتياز روزنامه اي به نام آزادي خلق را گرفت و همچنين دبستان و دبيرستان بانوان ا در تهران تاسيس كرد.

فخر عظمي در سال 1346 شمسي در واشنگتن بدرود حيات گفت.

به قطعه شعري از او گوش مي كنيم:

جمال زن نه همان زلف پر شكن باشد                 نه عارض چومه و غنچه دهن باشد .

جمال زن به حقيقت كمال و عفت اوست               چنين زني همه جا شمع انجمن باشد

به هر ديار مقام زن است بر سر چشم                     چرا كه پست در اين ملك قدر زن باشد

اگربه گلشن ايران گل شكفته زن است                 كجا رواست كه پيچيده در كفن باشد

صبا زقول من اين نكته را بگو با شيخ                    چرا ضعيفه در اين ملك نام من باشد؟

بكوش اي زن و برتن زعلم جامه بپوش                  خوش آن زمان كه چنين جامه ات به تن باشد

به چشم فخري دانش زبس كه شيرين است               هميشه در طلبش همچو كوه كن باشد.

برگرفته از سايت: www.zananiran.com

 

برگشت به ليست