ميرزا محمدتقی مشهور به حجةالاسلام

 

 

ميرزا محمدتقی مشهور به حجةالاسلام و متخلص به نير پسر دوم حجةالاسلام آخوند ملامحمد ممقانی بوده كه در سال 1248 هجری قمری در تبريز تولد يافت. ابتدا تحصيلات خود را در نزد پدرش نمود و بعد در سال 1270 قمری در سن 22 سالگی برای تكميل تحصيلات خويش به نجف رفت و پس از چند سالی كه در آنجا در حوزه درس علمای اعلام مقيم نجف مشغول بود به تبريز بازگشت و در سال 1312قمری در سن 64 سالگی در تبريز بلاعقب درگذشت و جنازه اش را به نجف برده در آنجا بخاك سپرده شد. پيش از وفاتش مدتی بناخوشی فلج شقی گرفتار بود.

شادروان نير از فقها، محدثين، مجتهدين، حكما و شعرا و خوشنويسان زمان خود بوده و دارای تأليفات زيادی است كه قسمتی از آنها چاپ شده و قسمت ديگرش تاكنون بطبع نرسيده است. اسامی كتب وی كه تا كنون چاپ شده از اين قرار است: صحيفةالابرار ? مفاتيح الغيب ? لآلی منظومه ? آتشكده ? ديوان غزليات ? مثنوی در خوشاب كه با تخلص عميدا ختم شده است.

نامبرده برخلاف بسياری از آخوندها و روحانيون بلكه ميتوان گفت روحانی نماها مرد متقی ? با عزت نفس و با مناعت طبع بوده است.

ميگويند كه جز خانه مسكونی چيز ديگری از خود نداشت و آنهم پس از درگذشتش فروخته و به وام وی داده شد.

ميرزا صادق اديب الممالك فراهانی راجع به حسن خط ش ميگويد :

رقمت ناسخ ريحان خط لاله رخان????? برشكسته خط طغرای صفاهانی را

شادروان نير از همشهری های خويش خيلی گله مند و رنجيده خاطر بوده و در يكی از اشعار خود باين موضوع اشاره كرده ميگويد:

دلم از خطه تبريز بزنهار آمد????????? نيرا خيمه ما بين كه بويرانه زدند

نامبرده از شعرای توانای ايران بوده و در غزليات خود بيشتر از اشعار سعدی استقبال كرده و بهترين وجهی از عهده آن برآمده است. چنانكه خود گويد:‌

شعر من گر بسر تربت سعدی گذرد?????? كاروان شكر از مصر به شيراز آيد

 

 

شرح حال رجال ايران

نگارش مهدی بامداد

جلد ششم ص.? 218

چاپ چهارم سال 1371

انتشارت زوٌار

 


برگشت به ليست